Çocuk Gelişim Testleri

MOXO, dikkat ve dürtü kontrolünü değerlendiren bilgisayar destekli bir testtir. Özellikle DEHB (Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu) belirtilerini anlamaya yardımcı olmak için kullanılır.

Danışanlara basitçe şöyle açıklayabilirsiniz:

“MOXO bir zekâ testi değildir. Dikkatinizi ne kadar sürdürebildiğinizi, dikkatinizin ne kadar kolay dağıldığını, aceleci davranıp davranmadığınızı ve verilen görevlere ne kadar uygun hızda tepki verdiğinizi değerlendiren bir dikkat testidir.”

MOXO’nun baktığı temel alanlar:

• Dikkat: Hedef uyaranları fark edip sürdürebilme.
• Zamanlama: Doğru zamanda tepki verebilme.
• Dürtüsellik: Aceleci ve düşünmeden tepki verme eğilimi.
• Hiperaktivite: Gereksiz veya fazla tepki verme davranışları.

Test sırasında ekranda belirli görseller gösterilir. Kişiden, belirli kurallara göre tuşa basması ya da basmaması istenir. Bu sırada dikkat dağıtıcı görsel ve işitsel uyaranlar da kullanılarak gerçek yaşam koşullarına benzer bir ortam oluşturulur.

Denver II, 0–6 yaş arasındaki çocukların gelişimini değerlendirmek için kullanılan bir gelişim tarama testidir.

Ailelere basitçe şöyle açıklayabilirsiniz:

“Denver II, çocuğun yaşına uygun gelişim basamaklarını takip edip etmediğini anlamamıza yardımcı olan bir tarama testidir. Bir sınav değildir; çocuğun güçlü yönlerini ve desteklenmesi gereken alanları görmemizi sağlar.”

Denver II’de dört gelişim alanı değerlendirilir:

• Kişisel-sosyal: Çocuğun günlük yaşam becerileri ve sosyal ilişkileri.
• İnce motor: El-göz koordinasyonu, küçük kas becerileri.
• Dil: Anlama ve ifade etme becerileri.
• Kaba motor: Yürüme, koşma, zıplama gibi büyük kas becerileri.

Test sırasında çocukla oyun benzeri etkinlikler yapılır, bazı bilgiler de ebeveynden alınır.

“Denver II bir tanı testi değildir. Eğer gelişimsel bir gecikme riski görülürse, daha ayrıntılı değerlendirmeler ve gerekli yönlendirmeler yapılır.”

Bu nedenle Denver II’nin amacı, olası gelişimsel farklılıkları erken fark ederek çocuğa zamanında destek sağlamaktır.

Metropolitan Okul Olgunluğu Testi, çocuğun ilkokula başlamaya ne kadar hazır olduğunu değerlendiren bir testtir. Genellikle okul öncesi dönemde uygulanır.

Ailelere basitçe şöyle açıklayabilirsiniz:

“Bu test, çocuğun okula başlamak için gerekli becerilere ne ölçüde sahip olduğunu anlamamıza yardımcı olur. Amaç, çocuğun hazır olup olmadığını görmek ve ihtiyaç duyduğu alanları belirlemektir.”

Testte şu alanlar değerlendirilir:

• Kavram bilgisi: Renk, şekil, sayı gibi temel kavramları tanıma,
• Dil becerileri: Söylenenleri anlama ve ifade etme,
• Genel bilgi ve muhakeme: Yaşına uygun düşünme ve problem çözme becerileri,
• Görsel algı ve eşleştirme: Benzerlikleri ve farklılıkları fark edebilme.

“Metropolitan bir zekâ testi değildir ve tek başına çocuğun başarılı ya da başarısız olacağını göstermez. Sadece okul yaşamına uyum ve hazır bulunuşluk düzeyi hakkında bilgi verir.”

AGTE (Ankara Gelişim Tarama Envanteri), 0–6 yaş arasındaki çocukların gelişimini değerlendirmek için kullanılan, ebeveyn görüşmesine dayalı bir gelişim tarama testidir.

Frankfurter Dikkat Testi, 5–6 yaş çocukların dikkat ve odaklanma becerilerini değerlendirmek için kullanılan bir testtir.

Kelime Söyleyiş Testi

“Bu test, çocuğun sesleri doğru çıkarıp çıkaramadığını değerlendirmek için kullanılır. Özellikle konuşma seslerindeki hataları belirlemeye yardımcı olur. Böylece hangi seslerin desteklenmesi gerektiği anlaşılır.”

Burdon Dikkat Testi

“Burdon Dikkat Testi, kişinin dikkatini ne kadar sürdürebildiğini ve dikkat gerektiren bir görevde ne kadar dikkatli çalıştığını değerlendiren bir testtir. Belirli harfleri veya sembolleri bulup işaretlemesi istenir.”

Bu test;

• Dikkati sürdürme,
• Odaklanma,
• Hata yapma eğilimi hakkında bilgi verir.

“Tek başına tanı koymaz, dikkat becerilerini değerlendirmeye yardımcı olur.”

Benton Görsel Bellek Testi

“Bu test, kişinin gördüğü şekilleri ne kadar iyi hatırladığını ve yeniden oluşturabildiğini değerlendirir. Görsel hafıza ve görsel algı becerileri hakkında bilgi verir.”

“Özellikle öğrenme süreçlerini ve görsel belleği değerlendirmede yol göstericidir.”

Bir İnsan Çiz Testi

“Bu testte çocuktan bir insan resmi çizmesi istenir. Çizim üzerinden çocuğun gelişim düzeyi ve bazı bilişsel özellikleri hakkında bilgi edinilir.”

“Tek başına kişilik ya da psikolojik tanı koymak için kullanılmaz; diğer değerlendirmelerle birlikte yorumlanır.”

Gesell Gelişim Testi

“Gesell Gelişim Testi, çocuğun gelişim düzeyinin yaşına uygun olup olmadığını değerlendirmek için kullanılır.”

Bu testte;

• Motor beceriler,
• Dil gelişimi,
• Sosyal beceriler,
• Görsel algı gibi alanlar incelenir.

“Amaç, çocuğun gelişimsel sürecini takip etmek ve ihtiyaç duyduğu alanları belirlemektir.”

Frostig Gelişimsel Görsel Algı Testi

“Frostig Testi, çocuğun gördüklerini algılama ve yorumlama becerilerini değerlendiren bir testtir. Özellikle okul öncesi dönemde öğrenmeye hazırlık açısından önemli bilgiler verir.”

Bu test;

• El-göz koordinasyonu,
• Şekilleri ayırt etme,
• Uzaysal ilişkileri anlama,
• Görsel dikkat,
• Görsel-motor becerileri değerlendirir.

“Öğrenme güçlüğü açısından risk oluşturabilecek görsel algı alanlarını fark etmeye yardımcı olur.”